O raporcie:
Publikacja porządkująca wiedzę na temat funkcjonowania i roli G20 w międzynarodowym porządku prawnym oraz podsumowująca polskie aspiracje dołączenia do Grupy. „Droga do G20” składa się z czterech komponentów: (I) raportu otwarcia - pomagającego zrozumieć, czym jest G20, w jakich obszarach działa i dlaczego jest ważne; (II) mapy interesariuszy – pokazującej, gdzie i w jakich tematach szukać sojuszników dla obecności Polski w grupie; (III) perspektywy zewnętrznej – uwypuklającej, w oparciu o wywiady z ekspertami zagranicznymi, na czym polegają słabości naszej „kandydatury” i wskazującej, gdzie szukać ewentualnych przewag; (IV) podsumowania – wskazującego kierunki, wokół których należy budować długofalową strategię i agendę obecności Polski w G20.
Kluczowe wnioski:
- G20 to jedna z najważniejszych instytucji globalnego zarządzania, która sprawność zawdzięcza m.in. ograniczonemu, nieformalnemu charakterowi. Nie jest to organizacja międzynarodowa, więc nie posiada traktatu założycielskiego, siedziby czy stałych pracowników. Oryginalna rola G20 do dziś stanowi rdzeń funkcjonowania grupy – to koordynacja działań najistotniejszych gospodarek świata na rzecz globalnej stabilności (przede wszystkim finansowej) i tworzenie korzystnych warunków do zrównoważonego rozwoju.
- Z perspektywy biznesu i organizacji pozarządowych kluczowe jest istnienie grup zaangażowania (engagement groups), które zrzeszają przedstawicieli poszczególnych sektorów. Ich zadaniem jest przygotowywanie rekomendacji, które przedstawiają następnie przywódcom podczas szczytów. Grupy zaangażowania są realną szansą na wzmacnianie pozycji Polski w G20.
- Uczestnictwo w pracach G20 to dla Polski szansa na współkształtowanie globalnej agendy w ważnych obszarach: rynków finansowych, handlu, polityk rozwojowej i klimatycznej. To zmiana roli z biernego odbiorcy regulacji na aktywny podmiot, który ma szansę negocjować rozwiązania korzystne z perspektywy swojego systemu instytucjonalno-finansowego.
- Polska musi wnieść do G20 wartość dodaną oraz udowodnić „systemową istotność” kraju. Czynnikiem wspierającym wiarygodną obecność w grupie jest zdolność wniesienia perspektywy, której nie prezentuje żaden inny uczestnik forum. Najbardziej efektywna strategia to „od wkładu do obecności”. Wiarygodność w G20 zdobywa się przez to, co się wnosi do debaty, nie przez to, o co się zabiega. Polska powinna stać się rozpoznawalnym, cenionym głosem w grupach zaangażowania. Udział przedstawicieli biznesu i organizacji pozarządowych urasta w tym kontekście do istotnego elementu, równolegle do działań prowadzonych na szczeblu państwowym i dyplomatycznym.
- Strategia Polski w G20 powinna opierać się na trzech filarach: (I) middle powers – czyli budowa sojuszy podobnie myślących średnich potęg, w których Polska może odgrywać aktywną rolę; (II) głosu Europy Środkowo-Wschodniej – czyli pozycjonowanie jako wiarygodny reprezentant regionu nieobecnego w G20; (III) polskiego modelu wzrostu i odporności gospodarczej – czyli skupienie się na prezentowaniu pragmatycznego podejścia do zrównoważonej transformacji i kwestii bezpieczeństwa.